Friedrich Adler

austriacki filozof i polityk
Friedrich Adler

Friedrich Wolfgang Adler (1879–1960) – austriacki filozof i polityk socjaldemokratyczny, zabójca premiera Austrii z czasów I wojny światowej, Karla von Stürgkha.

  • Ci ludzie są cyniczni i by mnie wyśmiali. Konieczne i możliwe stało się więc z mojej strony wyznanie, że wierzę w przemoc i uświadomienie towarzyszom socjalistom, że działam z całą powagą, ponieważ poświęcam własne życie. Chciałem, aby moi towarzysze musieli zająć stanowisko – i je zajęli. w przyszłości żaden przywódca socjalistyczny nie odważy się w Austrii przeciwstawić aktowi przemocy ze strony robotników; o to mi chodziło, a ponieważ zależało mi na tym bardziej niż na życiu, popełniłem ten czyn licząc, że moi towarzysze socjaliści zmienią swój punkt widzenia.
  • Tymczasem dr Renner będzie starał się dowieść, że mój indywidualny czyn pozostaje w sprzeczności z zasadami socjalistycznymi i że to anarchizm. Sęk w tym, że nie jestem aż tak naiwny, aby łudzić się, iż dokonując tego zamachu mogłem unicestwić w Austrii absolutyzm czy przynieść pokój. Nie stałem się anarchistą. Anarchiści wierzą, że czyn indywidualny może odegrać taką rolę, ja natomiast nigdy w to nie wierzyłem. Przeciwnie – zapatruję się na to z punktu widzenia walki klasowej, która może dojść do celu wtedy, gdy stosuje odpowiednie środki. W czasach pokojowych powinna posługiwać się parlamentem, ale gdy absolutyzm znosi parlament, każe tym samym sięgnąć po przemoc.
  • Wiem, co zrobiłem, ale nie działałem antypatriotycznie.
    • Opis: o zamachu.
    • Kronika XX wieku pod red. Mariana B. Michalika, wyd. Kronika – Marian B. Michalik, Warszawa 1991, ISBN 8390033100, s. 203.